مراسم گرامیداشت سیویکمین سالروز شهادت استاد عبدالعلی مزاری، رهبر وحدت ملی افغانستان، با عنوان «مزاری؛ از گسستگی تا همبستگی» در شهر رُم ایتالیا و به ابتکار مرکز فرهنگی هزارهها – رُم برگزار شد. دهها تن از اعضای جامعهٔ دیاسپورای افغانستان و شماری از شهروندان ایتالیایی در این برنامه شرکت کردند.
سخنرانان با مرور زندگی و اندیشههای شهیدوحدت ملی افغانستان، او را چهرهای اثرگذار در مبارزه برای عدالت اجتماعی، برابری حقوق شهروندان و تقویت همزیستی اقوام افغانستان توصیف کردند. آنان تأکید داشتند که دیدگاههای مزاری دربارهٔ دولت مشروع و مشارکت سیاسی، همچنان برای آیندهٔ افغانستان الهامبخش است.
صدیقه مشتاق، رئیس مرکز فرهنگی هزارهها – رُم، هدف این برنامه را پاسداشت شخصیت مزاری و ایجاد فضای گفتوگو میان جامعهٔ مهاجر و جامعهٔ میزبان عنوان کرد. او گفت که زنده نگهداشتن چنین مناسبتهایی، راهی برای مقابله با فراموشی رویدادهای مهم تاریخ افغانستان است.
در ادامه، یک پژوهشگر ایتالیایی یافتههای تحقیق دکترای خود دربارهٔ آزار و اذیت هزارهها را ارائه کرد و گفت که روند خشونت علیه این جامعه «آهسته اما پیوسته» بوده است. او افزود که سالها پژوهش، عمق ستم تاریخی بر هزارهها را برایش آشکار ساخته است.
بسمالله تابان، پژوهشگر مطالعات امنیتی و از افسران ارشد حکومت پیشین، با اشاره به دیدگاههای رهبر فقید حزب وحدت دربارهٔ مشارکت برابر اقوام، وضعیت کنونی دیاسپورای مسلمان در اروپا را نگرانکننده خواند. او هشدار داد که رشد افراطگرایی مذهبی میتواند زمینهٔ تقویت جریانهای راست افراطی را فراهم کند و جامعهٔ مهاجر را در برابر سیاستهای سختگیرانه آسیبپذیرتر سازد. به باور جنرال تابان، پیام شهیدمزاری در نفی افراطیت و تأکید بر همزیستی، امروز برای دیاسپورا اهمیت بیشتری یافته است.
عبدالرازق اسماعیلی، فعال سیاسی، نیز با اشاره به نقش مزاری در ایجاد همبستگی هزارهها گفت که جامعهٔ امروز با نوعی گسست روبهرو است و باید با الهام از رویکرد سیاسی مزاری، مسیر وحدت را بازسازی کند.
در بخش پایانی، شرکتکنندگان دربارهٔ ابعاد شخصیتی شهید وحدت ملی سخن گفتند و بر مدارا، همپذیری و پرهیز از افراطیت تأکید کردند. همچنین از کارنامهٔ سیاسی و فعالیتهای علمی سلطانعلی کشتمند، صدراعظم پیشین افغانستان، نیز یادبود بهعمل آمد.
صداعظم پیشین افغانستان سلطانعلی کشتمند به روز جمعه هفته گذشته در انگلستان ب حق پیوست
